معنى ندارد ، او از همگان بى نياز است ، و شايسته ستايش همه ستايشگران ، فرشتگان حمد او مىگويند و تمام ذرات موجودات به تسبيح و حمد او مشغولند و اگر انسانى به زبان قال ، كفران كند ، كمترين اثرى ندارد ، حتى ذرات وجود خودش به زبان حال مشغول حمد و ثناى اويند ! قابل توجه است كه « شكر » با « صيغه مضارع » كه نشانه تداوم و استمرار است بيان شده ، و « كفر » با « صيغه ماضى » كه حتى بر يك مرتبه نيز صادق است ، اشاره به اينكه كفران حتى براى يك بار ممكن است عواقب دردناكى بار آورد ، اما شكرگزارى لازم است و مستمر و مداوم باشد ، تا انسان مسير تكاملى خود را طى كند . بعد از معرفى لقمان و مقام علم و حكمت او به نخستين اندرز وى كه در عين حال مهمترين توصيه به فرزندش مىباشد اشاره كرده چنين مىفرمايد : « به خاطر بياور هنگامى را كه لقمان به فرزندش ، در حالى كه او را موعظه مىكرد ، گفت : پسرم هيچ چيز را شريك خدا قرار مده كه شرك ظلم عظيمى است » ( * ( وَإِذْ قالَ لُقْمانُ لِابْنِه وَهُوَ يَعِظُه يا بُنَيَّ لا تُشْرِكْ بِاللَّه إِنَّ الشِّرْكَ لَظُلْمٌ عَظِيمٌ ) * ) . حكمت لقمان ايجاب مىكند كه قبل از هر چيز به سراغ اساسىترين مساله عقيدتى برود و آن مساله « توحيد » است ، توحيد در تمام زمينه‌ها و ابعاد ، زيرا هر حركت تخريبى و ضد الهى از شرك سرچشمه مىگيرد ، از دنيا پرستى مقام پرستى ، هوا پرستى ، و مانند آن كه هر كدام شاخه اى از شرك محسوب مىشود . همانگونه كه اساس تمام حركتهاى صحيح و سازنده ، توحيد است ، تنها دل به خدا بستن و سر بر فرمان او نهادن و از غير او بريدن و همه بتها را در آستان